Mensen met onbegrepen gedrag vallen vaak tussen wal en schip, omdat voor hun complexe en uiteenlopende problemen geen passend hulpaanbod voorhanden is. Veelal ontbreekt het aan heldere regievoering en aansluitende financiering. In dit artikel lichten we zes zorgoplossingen uit die kunnen werken in deze weerbarstige praktijk. Belangrijke voorwaarden: zorg op maat en gerichte samenwerking tussen instanties.
1. Prikkelarm wonen in Skaeve Huse
Skaeve Huse zijn vrijstaande woonplekken buiten een reguliere woonwijk, waar mensen zelfstandig wonen met dagelijkse begeleiding. In Denemarken bleken bewoners van Skaeve Huse, die meestal kampen met verslaving en psychiatrische problemen, hier tot rust te komen. Ook ervoeren omwonenden minder overlast van hen. Het Leger des Heils biedt Skaeve Huse aan in onder andere Terneuzen, Gouda, Dordrecht en Heiloo.
2. Bemoeizorg: voor wie hulp niet meer vertrouwt
Binnen het ambulante werk van het Leger des Heils wordt door heel Nederland bemoeizorg aangeboden. Ambulante woonbegeleiders en oggz-wijkverpleegkundigen gaan langs bij zorgmijders die bijvoorbeeld lijden aan een verzamelstoornis, verslechterde hygiëne of gezondheid, een verslaving, psychiatrische problemen of een combinatie hiervan. Het doel: vertrouwen terugwinnen en problemen aanpakken.
3. Straattriage met een ggz-professional
In pilots in Twente en Rotterdam gaan politieagenten samen met ggz-professionals op meldingen van een verwarde persoon af. De ggz-professional kan vaststellen welke hulp gepast is en snel schakelen om die hulp in gang te zetten. Dit levert niet alleen een enorme tijdwinst en reductie van overlast op, mensen met onbegrepen gedrag worden ook eerder gesignaleerd en beter geholpen. Lees meer hierover op de website van ZonMw.
4. Adempauzeplekken
Adempauzeplekken zijn er voor mensen die net niet in aanmerking komen voor een crisisplek in de ggz. Zij vertonen onbegrepen gedrag, maar hebben geen strafbaar feit gepleegd. Wel hebben ze een eerste plek nodig waar zij op adem kunnen komen en de stap naar passende zorg of begeleiding kunnen zetten. Het Leger des Heils is op verschillende plaatsen bezig om deze plekken te ontwikkelen. Lees meer over adempauzeplekken in Utrecht via adempauzeplekkenutrecht.nl.
5. Levensloopaanpak: langdurig meelopen
Voor mensen met een verslaving, psychiatrische problemen en terugkerend crimineel gedrag is langdurige hulp beschikbaar vanuit de Levensloopaanpak. Een multidisciplinair team met professionals van onder andere gemeente, politie en hulpverlening blijft vaak jarenlang betrokken bij een persoon. Het doel is de zorgvraag stabiliseren en risico’s voor de samenleving beperken. De Levensloopaanpak wordt aangeboden in heel Nederland.
6. Verlengde triage
Niet alleen politie, ook ambulances gaan steeds vaker af op meldingen waar ze mensen met onbegrepen gedrag aantreffen. In het project Verlengde Triage onderzoekt de Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord manieren om hier goed mee om te gaan. Tijdens verlengde triage kan de meldkamer overleggen met bijvoorbeeld de GGD, waardoor ambulance-inzet vermindert en de patiënt de best passende zorg krijgt.