Wat is hoarding?
Hoarding is een psychische aandoening waarbij iemand voortdurend spullen verzamelt. Spullen weggooien geeft zo iemand angst en stress, waardoor de woning steeds voller wordt. Een (te) vol huis kan leiden tot gezondheids- en veiligheidsrisico's voor de persoon zelf en soms ook voor omwonenden. Het Leger des Heils begeleidt mensen met hoarding bij het opruimen van hun huis.
Hoarding gaat verder dan gewoon slordig zijn of een specifieke verzameling hebben. Mensen die kampen met deze problematiek hebben hun verzameldrang niet meer in de hand. Iemand met hoarding kan meestal niet meer goed functioneren in zijn of haar dagelijks leven. Ook kan hun problematiek ernstige gevolgen hebben voor hun gezondheid, veiligheid en sociale relaties. Vaak is hoarding een uiting van andere, diepgewortelde psychische problemen, zoals een angststoornis, depressie of trauma. Hoarding wordt binnen de geestelijke gezondheidszorg officieel erkend als stoornis.
Wat is het verschil tussen hoarding en verzameldrang?
Naar schatting lijdt zo’n 2 tot 5 procent van de Nederlanders aan extreme verzameldrang. Een deel van deze groep worstelt met een hoardingstoornis.
Niet bij iedereen die worstelt met verzameldrang wordt de diagnose 'hoarding' gesteld. Deze diagnose moet worden vastgesteld door een ggz-professional. Aan verzameldrang ligt in sommige gevallen een andere diagnose ten grondslag, zoals verslaving of dementie. De problematiek is hetzelfde, maar heeft een andere oorzaak.
Wat zijn kenmerken van hoarding?
Een psychiater, psycholoog of andere ggz-professional kan de diagnose 'hoarding' stellen op basis van de leefsituatie van de persoon die gediagnosticeerd wordt. Er zijn een aantal belangrijke kenmerken om de diagnose hoardingstoornis te stellen:
- Veel moeite om spullen weg te doen, ongeacht de waarde van de spullen;
- Behoefte om spullen te bewaren, uit angst voor verlies of om ze te redden;
- Ophoping van spullen, waardoor ruimtes overvol, rommelig en onbruikbaar raken;
- Het veroorzaakt problemen op verschillende levensgebieden;
- Het komt niet door een andere aandoening, zoals bijvoorbeeld niet aangeboren hersenletsel.
Welke gevolgen heeft hoarding?
De gevolgen van hoarding kunnen heel ver gaan, zowel op praktisch als op emotioneel gebied. Wanneer er sprake is van een woning die bezaaid is met verzamelde spullen, kan er een onhygiënische situatie ontstaan. Dat brengt gezondheidsrisico's met zich mee voor zowel de bewoner als de omgeving. Ook kunnen er veiligheidsrisico's ontstaan, bijvoorbeeld doordat de brandweer of andere hulpdiensten de woning niet goed in kunnen tijdens een noodsituatie.
Mensen met hoarding schamen zich vaak voor hun situatie. Door deze schaamte gaan mensen met hoarding soms sociaal contact vermijden. Ook kunnen er relatieproblemen ontstaan met familie en vrienden, doordat die het probleem zien, maar niet kunnen of mogen helpen. Sommige mensen gaan deze confrontaties liever uit de weg, waardoor een sociaal isolement ontstaat.
Aanpak van hoarding
Het leger des Heils helpt mensen met hoarding, ongeacht of ze de diagnose hebben. De aanpak richt zich op de praktische kant van de problematiek. We helpen met het opruimen en schoonmaken van de woning totdat deze weer veilig en hygiënisch is. Wij werken hierbij regelmatig samen met verschillende partijen zoals de woningbouwcorporaties, GGD, ggz en verslavingszorg. Het Leger des Heils biedt zelf geen behandeling bij een hoardingstoornis, maar onze medewerkers denken mee en begeleiden de deelnemer in de zoektocht naar de juiste hulp.
De exacte aanpak en werkwijze kan per regio verschillen, maar is altijd gericht op veiligheid, hygiëne en herstel. Het proces verloopt in alle gevallen in goed overleg met de deelnemer. De deelnemer wordt altijd betrokken bij de beslissingen die genomen moeten worden over de spullen waar afscheid van moet worden genomen.
Mobiele schoonmaak
In een aantal regio's is het Leger des Heils actief met mobiele schoonmaak. We bieden deze vorm van hulp in de regio's Amsterdam, Noordoost en Noordwest.