Geloof en zingeving

‘Soms zijn wij de enige familie die iemand nog heeft’

Geestelijk verzorger Danny geeft overleden dak- en thuisloze mensen een waardig afscheid

Wanneer iemand overlijdt die dak- of thuisloos is, zijn er soms weinig mensen om afscheid te nemen. Familie is niet altijd in beeld en over iemands leven is soms maar weinig bekend. Toch heeft ieder mens een eigen verhaal. Als geestelijk verzorger bij het Leger des Heils probeert Danny dat verhaal een plek te geven tijdens uitvaarten en herdenkingen. 

Sinds september 2023 werkt Danny als geestelijk verzorger bij het Leger des Heils. Hij biedt professionele begeleiding bij zingeving en levensbeschouwing. Tijdens persoonlijke gesprekken die hij met deelnemers voert, komen regelmatig thema's als ziekte, overlijden en rouw ter sprake.  

Aan de ene kant verliezen mensen iemand die ze kennen, maar ze worden ook geconfronteerd met hun potentieel eigen lot

Confronterend

Toen vorig jaar in Ede een dakloze man op straat overleed, raakte Danny betrokken bij een gedenkmoment ter ere van deze man. "Hij was een bekend gezicht bij de nachtopvang. Zijn overlijden maakte veel los bij de mensen daar die hem goed kenden." Wat Danny raakt, is dat zo'n overlijden niet alleen verdriet oproept, maar ook angst. "Aan de ene kant verliezen mensen iemand die ze kennen, maar ze worden ook geconfronteerd met hun potentieel eigen lot. Daarom is het zo belangrijk dat we met het grootste respect met iemands overlijden omgaan." 

Persoonlijk maken

Als Danny spreekt tijdens een uitvaart of gedenkmoment, probeert hij een zo goed mogelijk beeld te krijgen van het leven dat iemand heeft geleid. "Dat is soms een flinke zoektocht. Zeker als iemand dak- of thuisloos was. Via kennissen, begeleiders of medebewoners van bijvoorbeeld een nachtopvang probeer ik te achterhalen wie iemand was. Zo geven we een uitvaart of gedenkmoment altijd een persoonlijk tintje. Dat kan bijvoorbeeld door muziek van een favoriete artiest of door een mooie karaktereigenschap uit te lichten."

Ook zetten Danny en zijn collega's zich regelmatig in om familieleden op te sporen. Maar dat lukt niet altijd. Soms is het contact al jarenlang verbroken of zijn nabestaanden moeilijk te bereiken. Zo was van de man die in Ede overleed bekend dat zijn moeder in Polen woonde. Toen het niet lukte om haar te bereiken, werd besloten om het gedenkmoment vast te leggen op beeld. "Mocht zijn moeder ooit contact opnemen, dan kunnen we haar in ieder geval de dienst terug laten kijken." 

Als familie niet meer in beeld is, zijn het soms de begeleiders of geestelijk verzorgers zoals Danny die iemand het beste kennen. Zij weten vanuit gesprekken wat iemand heeft meegemaakt, wat hem of haar bezighield en wat iemand bijzonder maakte. "Soms zijn we vanuit het Leger des Heils de enige familie die iemand nog heeft", vertelt Danny. 

Wie op straat leeft, is vaak vooral bezig met de dag doorkomen

'Verdriet wordt weggestopt'

Onder dak- en thuisloze mensen krijgt rouw soms op een andere manier vorm, merkt Danny in zijn werk. Zo ziet hij regelmatig dat vrienden of bekenden niet aanwezig zijn bij een uitvaart. Dat betekent volgens hem niet dat ze iemand niet missen. Soms is het afscheid simpelweg te pijnlijk. "Wie op straat leeft, is vaak vooral bezig met de dag doorkomen. Waar slaap je vannacht? Hoe kom je aan eten? Voor verdriet is dan nauwelijks ruimte. Er is vaak al zoveel pijn, dat mensen hun verdriet proberen weg te stoppen", legt Danny uit. 

Juist daarom is het volgens Danny belangrijk dat dak- en thuisloze mensen die overleden zijn herdacht worden tijdens de Lichtjestocht in Ede.  "Voor veel mensen is de wereld van dakloosheid een ver-van-hun-bed-show. Het leven en sterven van deze mensen blijft voor de buitenwereld vaak onopgemerkt. De Lichtjestocht kan bijdragen aan meer bewustzijn. Maar minstens zo belangrijk is het respect voor de mensen om wie het gaat."

Lichtjestocht 2026
Danny loopt als geestelijk verzorger mee met de Lichtjestocht op 17 december in Ede. Tijdens de Lichtjestocht herdenken we dak- en thuisloze mensen die zijn overleden. Bij de afsluiting van deze herdenking zal Danny enkele woorden spreken ter nagedachtenis aan de mensen die zijn overleden.

Wil jij ook meelopen en samen met ons herdenken? Klik dan op de knop hieronder om je aan te melden.

Gerelateerde artikelen: Dak- en thuislozen Geestelijk werk