Eddy’s* zachte tongval verraad zijn zuidelijke standplaats, waar hij al 10 jaar voor de reclassering van het Leger des Heils werkt. Naast normale reclasseringstoezichten, begeleidt hij tbs’ers tijdens hun terugkeer in de maatschappij. Hoe werkt dat precies en wat voor mensen komt Eddy zoal tegen?

‘’Mijn ogen worden vaak groot als ik de dossiers van mijn cliënten lees en de heftigheid van sommige delicten, maar ik verbaas me het meest als ik daadwerkelijk tegenover hen zit. Ze zien er zo normaal uit: in de supermarkt zou ik straal langs hen lopen.’’  

Machteloos
Eddy komt in zijn werk hele heftige zaken tegen, waaronder veel zedendelicten, partnergeweld, mishandelingen en zelfs poging tot doodslag en moord. ‘’Afgelopen weekend was het weer flink raak. Een van de personen die onder mijn toezicht valt heeft een medewerker van de kliniek waar hij zit ernstig mishandeld. Zo erg zelfs dat de beste man nu in het ziekenhuis ligt. Een dergelijk fors incident onder mijn toezicht maakt dat ik me machteloos voel. Dit zijn de momenten dat ik me realiseer dat er echt gestoorde personen tussen zitten, waarbij een klinische behandeling weinig rendement biedt. Netter kan ik het niet verwoorden, sommigen van hen zijn niet voor reden vatbaar.’’  

‘’Voormalige cliënten bellen me weleens voor advies’’  


Tbs met dwangverpleging
Een groot gedeelte van Eddy’s toezichten bestaat uit mensen met een tbs-maatregel. Eddy legt uit hoe een tbs’er op zijn bordje terecht komt. ‘’Iemand die tbs met dwangverpleging opgelegd krijgt, komt in eerste instantie in een tbs-kliniek terecht. Daar wordt hij behandeld en wordt er, indien mogelijk, toegewerkt naar verlof en uiteindelijk naar een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging. Bij deze laatste stappen komt de reclassering in beeld.’’  

‘’Samen met een collega houd ik toezicht en controle op de voorwaarden die aan de tbs’er worden gesteld. Dat is hetzelfde als bij een regulier toezicht, alleen hebben we bij tbs meer stokken achter de deur en kunnen we direct opschalen. Daarnaast hebben we vaak multidisciplinair overleg met politie, veiligheidshuizen, en zorginstanties. Zo houden we zicht op de cliënt en werken we gezamenlijk aan succesvolle resocialisatie.’’  

Aan boord krijgen
‘’Mensen maken mijn werk leuk. Pas kwam iemand opnieuw bij de reclassering terecht en hij vroeg specifiek naar mij. Ik vind het jammer dat hij opnieuw bij ons terecht komt, maar het is ook mooi om te zien dat ik met contact het verschil kan maken. Het verschil maken doen mijn collega’s en ik ook door iemand niet zomaar op te geven. Pas als we alles geprobeerd hebben, sturen we iemand terug naar de rechter. Liever nog zoeken we naar de reden waarom iemand niet op meldplicht komt of zich niet aan voorwaarden houdt. Samen zoeken we naar een oplossing en zo proberen we iemand weer aan boord te krijgen.’’  

Van rapper tot pastoor
Een van de mensen die Eddy weer aan boord wist te krijgen, was de 18-jarige Justin*. ‘’Het was een lief manneke, maar wel heel beperkt en kwetsbaar. Justin had zijn broer en moeder geslagen en werd aangeklaagd voor huiselijk geweld. Hij gleed steeds verder af en zo kwam hij onder mijn toezicht terecht. Ik zag hoe hij wegkwijnde, alleen in een kamertje. De hele dag deed hij niets anders dan blowen en hij leefde uitsluitend op diepvriesfrikandellen. Hij schoot alle kanten op en had geen idee wat hij wilde met zijn leven. Eerst wilde hij rapper worden, toen gitarist en even later weer pastoor.’’  

Verliefd
‘’Ik heb hem in het toezicht aan de hand genomen, hulpverlening ingeschakeld en zijn ouders zoveel mogelijk betrokken. Justin deed succeservaringen op en liet zich, op mijn verzoek, opnemen voor zijn wietverslaving. Na deze opname ging hij begeleid wonen en uiteindelijk zelfstandig. Hij werd verliefd, het meisje trok bij hem in en sindsdien heb ik hem nooit meer teruggezien op het politiebureau. Zijn foto hangt nog steeds aan een muur in de voorziening waar hij destijds geholpen werd. Iedere keer als ik dat koppie zie, verschijnt er een glimlach op mijn gezicht.’’    

* Dit zijn gefingeerde namen
** Tbs: afkorting voor terbeschikkingstelling. Primair is tbs een veiligheidsmaatregel die wordt opgelegd bij delicten waar minimaal 4 jaar gevangenisstraf voor opgelegd kan worden en moet er een bepaalde mate van ontoerekeningsvatbaarheid aan het delict ten grondslag liggen.